Geofizyka bada i opisuje procesy i zjawiska zachodzące w Ziemi wykorzystując naturalne ziemskie pola, np. pole siły ciężkości - grawitację, magnetyczne pole Ziemi, cieplne pole Ziemi, czy naturalną sejsmiczność (trzęsienia Ziemi). Wykorzystujemy także pola wzbudzone, np. sejsmika jest metodą, która rejestruje odpowiedź Ziemi (ośrodka skalnego) na sztucznie wzbudzone drgania sprężyste. Aby studiować geofizykę z sukcesem i przyjemnością, trzeba przyjąć, że jest to bardzo różnorodna dyscyplina, w której zarówno osoba zainteresowana technikami informatycznymi, jak i student pasjonujący się geologią znajdzie dla siebie miejsce. Jednych pociągną zajęcia o charakterze praktycznym - ćwiczenia terenowe z metod geofizycznych, poznanie i stosowanie aparatur pomiarowych, ale także praktyki z geologii i kartografii. Inni będą czerpali zadowolenie z prac laboratoryjnych - petrofizycznych, prowadzonych na próbkach skał. Jeszcze inni będą się pasjonować technikami obróbki dużych zbiorów danych - przetwarzaniem sejsmicznym. Wielu odnajdzie się w geologicznej interpretacji pomiarów geofizycznych, część studentów będzie specjalizować się w zarządzaniu pracami geofizycznymi, ich organizacji i aspektach ekonomicznych. Niektórzy odkryją w sobie zdolności menadżerskie, inni pasje naukowe. Każdy znajdzie swój obszar zainteresowań.

Jak sprawdzić, co kryje się kilometr pod ziemią, nie wiercąc ani jednego otworu? Trzeba wysłać w głąb fale sprężyste, zmierzyć drobne zmiany przyciągania ziemskiego albo przepuścić przez skały prąd – a potem umieć te pomiary odczytać. Geofizyk to fizyk, którego laboratorium jest cała planeta. Szuka złóż ropy, gazu i surowców, wód podziemnych i źródeł ciepła, bada grunt pod autostrady i mosty, monitoruje wstrząsy w kopalniach i trzęsienia ziemi. Pracuje w terenie, z ciężką aparaturą, ale równie dużo czasu spędza przy komputerze, zamieniając surowe dane w mapy tego, czego nie widać.

Na pierwszy rzut oka to tylko szara skała w kamieniołomie. Geolog widzi w niej dno dawnego morza, ślady pustynnych wydm sprzed milionów lat albo zapis wulkanicznej erupcji. Ta umiejętność czytania historii Ziemi ma bardzo praktyczne zastosowania: pozwala znaleźć złoża surowców i wody pitnej, ocenić, czy grunt utrzyma most albo wieżowiec, i zaplanować bezpieczne składowanie odpadów. Geolog spędza część czasu w terenie – na wiertniach, budowach, w kopalniach i górach – a resztę w pracowni, gdzie bada próbki, tworzy mapy i modele i pisze dokumentacje, od których zależą decyzje warte miliony.

Każdy pomiar działki, budowy czy drogi opiera się na punktach, których położenie ktoś wcześniej wyznaczył z ogromną dokładnością. Kto je wyznacza i skąd wie, że są właściwie położone? To zadanie geodety zajmującego się pomiarami podstawowymi i satelitarnymi. Pracuje na najwyższym poziomie precyzji: obserwuje sygnały satelitów, mierzy różnice wysokości z dokładnością do ułamków milimetra, bada pole siły ciężkości i pole magnetyczne Ziemi. Tworzy szkielet, na którym opierają się mapy, nawigacja i wszystkie inne pomiary.

Wstrząs w kopalni trwa ułamek sekundy, ale geofizyk górniczy pracuje na długo przed nim i długo po nim. Zamiast kilofa używa geofonów, sejsmometrów i obliczeń. Nasłuchuje górotworu, rejestruje drgania, lokalizuje ogniska wstrząsów i ocenia, gdzie skały są nadmiernie naprężone. Na tej podstawie pomaga zdecydować, czy daną ścianę można dalej bezpiecznie eksploatować i jakie środki zapobiegawcze zastosować. To zawód dla kogoś, kto łączy fizykę, geologię i analizę danych z odpowiedzialnością za ludzi pod ziemią.

Zanim w kopalni ruszy kombajn, a na polu stanie wiertnica, ktoś musi odpowiedzieć na kilka pytań: czy pod ziemią naprawdę jest to, czego szukamy, ile tego jest, jakiej jakości i czy wydobycie będzie bezpieczne. Inżynier geolog zajmujący się geologią górniczą i poszukiwawczą czyta skały jak zapisaną księgę – z rdzeni wiertniczych, map i badań geofizycznych odtwarza budowę złoża, liczy jego zasoby i przewiduje zagrożenia. Pracuje na powierzchni i setki metrów pod nią, a jego dokumentacja decyduje o inwestycjach, które mają działać przez dziesiątki lat.

Woda w kopalni to nie kałuża w chodniku. Potrafi latami przesączać się przez skały, by w jednej chwili wedrzeć się do wyrobiska i zagrozić ludziom. Inżynier geolog zajmujący się hydrogeologią górniczą sprawdza, skąd płynie i ile jej jest, prognozuje zagrożenia wodne i projektuje odwadnianie złóż. Prowadzi pomiary w otworach i wyrobiskach, bada skład wód, tworzy mapy i modele przepływu. Pilnuje też, by kopalnia nie osuszyła okolicznych studni i nie zanieczyściła rzek, a po jej zamknięciu woda nie zaskoczyła nikogo.

Jutrzejszą pogodę przewiduje synoptyk. Klimatolog zadaje inne pytanie: jak zmieniały się temperatura, opady i wiatr przez dziesięciolecia i stulecia, skąd biorą się te zmiany i czego można się spodziewać w przyszłości? Odpowiedzi potrzebują urbaniści projektujący miasta odporne na upały, rolnicy wybierający odmiany roślin, energetycy planujący farmy wiatrowe i lekarze badający wpływ pogody na zdrowie. Klimatolog łączy fizykę atmosfery, geografię, statystykę i programowanie, a jego praca zaczyna się od danych – ogromnych ilości danych.

Dla większości ludzi ściana kamieniołomu to po prostu skała. Ona widzi w niej dno dawnego morza, ślady pustynnych wydm i warstwę popiołu z wulkanu, który wybuchł miliony lat temu – i potrafi tak o tym opowiedzieć, że studenci zaczynają patrzeć tak samo. Nauczyciel akademicki nauk o Ziemi bada, jak zmienia się nasza planeta: skały, gleby, wody, klimat i rzeźba terenu. Część roku spędza w terenie, część w laboratorium i przy komputerze, a przez cały czas uczy przyszłych geologów, geografów, geofizyków i oceanografów. To zawód dla ciekawych świata, którzy nie boją się błota i deszczu.
⇑Liczba absolwentów
dla kierunku Geofizyka - AGH, studia I stopnia
| liczba absolwentów |
|---|
| rok 2014 | 44 |
|---|
| rok 2015 | 59 |
|---|
| rok 2016 | 42 |
|---|
| rok 2017 | 35 |
|---|
| rok 2018 | 36 |
|---|
| rok 2019 | 24 |
|---|
| rok 2020 | 17 |
|---|
| rok 2021 | 11 |
|---|
| rok 2022 | 10 |
|---|
Liczba absolwentów
AGH, Geofizyka (Ist.)
wykres: liczba absolwentów w latach 2014-2024.
⇑Dalsze studia
Procent absolwentów, którzy mieli doświadczenie studiowania po uzyskaniu dyplomu:
dla kierunku Geofizyka - AGH, studia I stopnia
| % absolwentów |
|---|
| absolwenci z roku 2014 | |
|---|
| absolwenci z roku 2015 | 94,9% |
|---|
| absolwenci z roku 2016 | 97,6% |
|---|
| absolwenci z roku 2017 | 100,0% |
|---|
| absolwenci z roku 2018 | 94,4% |
|---|
| absolwenci z roku 2019 | 91,7% |
|---|
| absolwenci z roku 2020 | 94,1% |
|---|
| absolwenci z roku 2021 | 100,0% |
|---|
| absolwenci z roku 2022 | 80,0% |
|---|
Uwzględnione są zarówno przypadki kontynuowania studiów rozpoczętych przed uzyskaniem dyplomu, jak i studiów podjętych po dyplomie.
Dalsze studia po dyplomie
AGH, Geofizyka (Ist.)
wykres: procent absolwentów z lat 2014-2024, którzy kontynuowali studia po uzyskaniu dyplomu
Procent absolwentów, którzy po uzyskaniu dyplomu podjęli i ukończyli studia II stopnia
dla kierunku Geofizyka - AGH, studia I stopnia
| podjęli studia II stopnia | ukończyli studia II stopnia |
|---|
| absolwenci z roku 2014 | | |
|---|
| absolwenci z roku 2015 | | 79,7% |
|---|
| absolwenci z roku 2016 | | 76,2% |
|---|
| absolwenci z roku 2017 | | 77,1% |
|---|
| absolwenci z roku 2018 | | 72,2% |
|---|
| absolwenci z roku 2019 | | 62,5% |
|---|
| absolwenci z roku 2020 | | 82,4% |
|---|
| absolwenci z roku 2021 | | 81,8% |
|---|
| absolwenci z roku 2022 | | 40,0% |
|---|
⇑Ryzyko bezrobocia
Ryzyko bezrobocia absolwentów po uzyskaniu dyplomu
dla kierunku Geofizyka - AGH, studia I stopnia
| abs. 2022 | abs. 2021 | abs. 2020 | abs. 2019 | abs. 2018 | abs. 2017 | abs. 2016 | abs. 2015 | abs. 2014 |
|---|
| w I roku | 1,7% | 0,0% | 0,5% | 1,0% | 0,0% | 3,1% | 0,0% | 0,0% | 0,0% |
|---|
| w II roku | 0,0% | 2,3% | 3,9% | 0,0% | 0,9% | 0,5% | 3,8% | 3,0% | 4,7% |
|---|
| w III roku | 4,2% | 4,5% | 0,5% | 1,0% | 2,8% | 1,7% | 2,2% | 5,4% | 9,3% |
|---|
| w IV roku | | 0,0% | 0,0% | 1,0% | 3,0% | 2,6% | 0,0% | 4,2% | 5,7% |
|---|
| w V roku | | | 0,0% | 0,7% | 0,5% | 1,2% | 0,0% | 0,0% | 2,1% |
|---|
Ryzyko bezrobocia w I roku po dyplomie
AGH, Geofizyka (Ist.)
wykres: ryzyko bezrobocia dla absolwentów z lat 2014-2024 w pierwszym roku po uzyskaniu dyplomu
Ryzyko bezrobocia dla absolwentów z 2020 roku
AGH, Geofizyka (Ist.)
wykres: ryzyko bezrobocia dla absolwentów z roku 2020 w pierwszym, drugim, trzecim, czwartym i piątym roku po uzyskaniu dyplomu
Względny wskaźnik bezrobocia absolwentów po uzyskaniu dyplomu
dla kierunku Geofizyka - AGH, studia I stopnia
| abs. 2022 | abs. 2021 | abs. 2020 | abs. 2019 | abs. 2018 | abs. 2017 | abs. 2016 | abs. 2015 | abs. 2014 |
|---|
| w I roku | 0,14 | 0,00 | 0,09 | 0,34 | 0,00 | 0,69 | 0,00 | 0,00 | 0,00 |
|---|
| w II roku | 0,00 | 0,43 | 1,18 | 0,00 | 0,15 | 0,05 | 0,61 | 0,33 | 0,47 |
|---|
| w III roku | 0,68 | 0,84 | 0,20 | 0,16 | 0,39 | 0,24 | 0,29 | 0,88 | 1,22 |
|---|
| w IV roku | | 0,00 | 0,00 | 0,16 | 0,33 | 0,45 | 0,00 | 0,70 | 1,23 |
|---|
| w V roku | | | 0,00 | 0,09 | 0,11 | 0,16 | 0,00 | 0,00 | 0,48 |
|---|
Dla każdego absolwenta wyznacza się proporcję indywidualnego ryzyka bezrobocia do średniej stopy rejestrowanego bezrobocia w jego powiatach zamieszkania w okresie objętym badaniem. Wartość wskaźnika jest równa średniej tych proporcji.
Wartości poniżej 1 oznaczają niższe przeciętnie ryzyko bezrobocia absolwentów niż w ich powiatach zamieszkania, zaś wartości powyżej 1 oznaczają wyższe ryzyko.
Względny wskaźnik bezrobocia w I roku po dyplomie
AGH, Geofizyka (Ist.)
wykres: względny wskaźnik bezrobocia dla absolwentów z lat 2014-2024 w pierwszym roku po uzyskaniu dyplomu
Względny wskaźnik bezrobocia dla absolwentów z 2020 roku
AGH, Geofizyka (Ist.)
wykres: względny wskaźnik bezrobocia dla absolwentów z roku 2020 w pierwszym, drugim, trzecim, czwartym i piątym roku po uzyskaniu dyplomu
⇑Praca
Średni czas poszukiwania pierwszej pracy po uzyskaniu dyplomu (w miesiącach)
dla kierunku Geofizyka - AGH, studia I stopnia
| jakakolwiek praca | umowa o pracę |
|---|
| absolwenci z roku 2014 | 23,48 | 27,67 |
|---|
| absolwenci z roku 2015 | 23,41 | 25,73 |
|---|
| absolwenci z roku 2016 | 21,57 | 23,54 |
|---|
| absolwenci z roku 2017 | 17,86 | 23,46 |
|---|
| absolwenci z roku 2018 | 14,50 | 17,38 |
|---|
| absolwenci z roku 2019 | 24,91 | 24,30 |
|---|
| absolwenci z roku 2020 | 17,81 | 18,13 |
|---|
| absolwenci z roku 2021 | 20,80 | 19,33 |
|---|
| absolwenci z roku 2022 | 12,20 | 16,50 |
|---|
Liczba miesięcy na znalezienie pierwszej jakiejkolwiek pracy
AGH, Geofizyka (Ist.)
wykres: średnia liczba miesięcy pomiędzy miesiącem uzyskania dyplomu a miesiącem podjęcia pierwszej jakiejkolwiek pracy po dyplomie. Dotyczy absolwentów z lat 2014-2024.
Liczba miesięcy na znalezienie pierwszej pracy na umowę o pracę
AGH, Geofizyka (Ist.)
wykres: średnia liczba miesięcy pomiędzy miesiącem uzyskania dyplomu a miesiącem podjęcia pierwszej pracy po dyplomie na umowę o pracę. Dotyczy absolwentów z lat 2014-2024.
Procent absolwentów, którzy pracowali w pierwszym roku po uzyskaniu dyplomu
dla kierunku Geofizyka - AGH, studia I stopnia
| jakakolwiek praca | umowa o pracę | samozatrudnienie |
|---|
| abs. z roku 2014 | 18,2% | 15,9% | 0,0% |
|---|
| abs. z roku 2015 | 11,9% | 10,2% | 0,0% |
|---|
| abs. z roku 2016 | 9,5% | 9,5% | 0,0% |
|---|
| abs. z roku 2017 | 22,9% | 20,0% | 2,9% |
|---|
| abs. z roku 2018 | 41,7% | 36,1% | 0,0% |
|---|
| abs. z roku 2019 | 29,2% | 29,2% | 0,0% |
|---|
| abs. z roku 2020 | 23,5% | 23,5% | 0,0% |
|---|
| abs. z roku 2021 | 9,1% | 9,1% | 0,0% |
|---|
| abs. z roku 2022 | 50,0% | 20,0% | 0,0% |
|---|
Wartości te pokazują, za jaką część absolwentów w badanym okresie wpłynęła składka z tytułu pracy: jakiejkolwiek, na umowę o pracę oraz samozatrudnienia.
Jakakolwiek praca w I roku po dyplomie
AGH, Geofizyka (Ist.)
wykres: procent absolwentów z lat 2014-2024, którzy podjęli jakąkolwiek pracę w pierwszym roku po dyplomie.
Praca na umowę o pracę w I roku po dyplomie
AGH, Geofizyka (Ist.)
wykres: procent absolwentów z lat 2014-2024, którzy pracowali na umowę o pracę w pierwszym roku po dyplomie.
Praca w I roku po dyplomie w ramach samozatrudnienia
AGH, Geofizyka (Ist.)
wykres: procent absolwentów z lat 2014-2024, którzy pracowali na zasadzie samozatrudnienia w pierwszym roku po dyplomie.
Czas pracy, jako procent miesięcy przepracowanych przez absolwentów w pierwszym roku po dyplomie
dla kierunku Geofizyka - AGH, studia I stopnia
| abs. 2022 | abs. 2021 | abs. 2020 | abs. 2019 | abs. 2018 | abs. 2017 | abs. 2016 | abs. 2015 | abs. 2014 |
|---|
| jakakolwiek praca | 43,3% | 6,1% | 14,2% | 13,5% | 28,7% | 12,9% | 5,0% | 6,9% | 7,2% |
|---|
| umowa o pracę | 16,7% | 6,1% | 14,2% | 13,5% | 24,5% | 11,0% | 5,0% | 5,1% | 6,4% |
|---|
| samozatrudnienie | 0,0% | 0,0% | 0,0% | 0,0% | 0,0% | 0,7% | 0,0% | 0,0% | 0,0% |
|---|
Jest to średni procent miesięcy przepracowanych przez absolwentów: w jakiejkolwiek formie, na umowę o pracę oraz w ramach samozatrudnienia. Wartości te informują o długotrwałości pracy.
Czas pracy w I roku po dyplomie
AGH, Geofizyka (Ist.)
wykres: procent miesięcy przepracowanych w jakiejkolwiek formie w pierwszym roku po dyplomie. Dotyczy absolwentów z lat 2014-2024.
Czas pracy w I roku po dyplomie na umowę o pracę
AGH, Geofizyka (Ist.)
wykres: procent miesięcy przepracowanych na umowę o pracę w pierwszym roku po dyplomie. Dotyczy absolwentów z lat 2014-2024.
Czas pracy w I roku po dyplomie w ramach samozatrudnienia
AGH, Geofizyka (Ist.)
wykres: procent miesięcy przepracowanych w ramach samozatrudnienia w pierwszym roku po dyplomie. Dotyczy absolwentów z lat 2014-2024.
⇑Wynagrodzenie
Średnie miesięczne wynagrodzenie ze wszystkich źródeł po uzyskaniu dyplomu
dla kierunku Geofizyka - AGH, studia I stopnia
| absolwenci 2022 | absolwenci 2021 | absolwenci 2020 | absolwenci 2019 | absolwenci 2018 | absolwenci 2017 | absolwenci 2016 | absolwenci 2015 | absolwenci 2014 |
|---|
| w I roku | 2 669 zł | | 2 732 zł | 2 728 zł | 2 620 zł | 2 679 zł | 1 707 zł | 1 544 zł | 2 130 zł |
|---|
| w II roku | 3 787 zł | 5 947 zł | 4 082 zł | 4 457 zł | 4 272 zł | 2 651 zł | 3 022 zł | 2 324 zł | 2 228 zł |
|---|
| w III roku | 5 630 zł | 7 420 zł | 5 397 zł | 5 074 zł | 5 272 zł | 4 916 zł | 4 317 zł | 3 142 zł | 2 904 zł |
|---|
| w IV roku | | 9 977 zł | 7 180 zł | 7 063 zł | 6 512 zł | 6 265 zł | 5 835 zł | 4 089 zł | 4 486 zł |
|---|
| w V roku | | | 9 279 zł | 9 066 zł | 8 555 zł | 7 496 zł | 7 599 zł | 5 296 zł | 5 510 zł |
|---|
Dla każdego absolwenta wyznaczane są łączne zarobki ze wszystkich form zatrudnienia uzyskane w badanym okresie. Suma ta dzielona jest przez liczbę miesięcy, w których absolwent był zatrudniony. Pomijani są absolwenci, którzy w badanym okresie w ogóle nie mieli zatrudnienia.
Wynagrodzenie ze wszystkich źródeł w I roku po dyplomie
AGH, Geofizyka (Ist.)
wykres: średnie miesięczne wynagrodzenie ze wszystkich źródeł w I roku po uzyskaniu dyplomu. Dotyczy absolwentów z lat 2014-2024.
Wynagrodzenie absolwentów z 2020 roku ze wszystkich źródeł
AGH, Geofizyka (Ist.)
wykres: średnie miesięczne wynagrodzenie ze wszystkich źródeł w kolejnych latach po uzyskaniu dyplomu. Dotyczy absolwentów z 2020 roku.
Średnie miesięczne wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę po uzyskaniu dyplomu
dla kierunku Geofizyka - AGH, studia I stopnia
| absolwenci 2022 | absolwenci 2021 | absolwenci 2020 | absolwenci 2019 | absolwenci 2018 | absolwenci 2017 | absolwenci 2016 | absolwenci 2015 | absolwenci 2014 |
|---|
| w I roku | | | 2 732 zł | 2 728 zł | 3 231 zł | 3 083 zł | 1 707 zł | 1 858 zł | 2 625 zł |
|---|
| w II roku | 4 747 zł | 5 758 zł | 4 929 zł | 4 478 zł | 4 941 zł | 3 679 zł | 3 186 zł | 2 876 zł | 2 763 zł |
|---|
| w III roku | 5 753 zł | 7 151 zł | 5 633 zł | 6 017 zł | 5 400 zł | 5 438 zł | 4 507 zł | 3 723 zł | 3 460 zł |
|---|
| w IV roku | | 9 259 zł | 7 472 zł | 7 195 zł | 6 572 zł | 6 528 zł | 6 057 zł | 4 564 zł | 4 728 zł |
|---|
| w V roku | | | 9 597 zł | 9 009 zł | 8 585 zł | 7 722 zł | 7 708 zł | 5 872 zł | 6 033 zł |
|---|
Dla każdego absolwenta wyznaczane są łączne zarobki z tytułu umów o pracę uzyskane w badanym okresie. Suma ta dzielona jest przez liczbę miesięcy, w których absolwent był zatrudniony na umowę o pracę.
Pomijani są absolwenci, którzy w badanym okresie nie byli zatrudnieni na umowę o pracę.
Wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w I roku po dyplomie
AGH, Geofizyka (Ist.)
wykres: średnie miesięczne wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w I roku po uzyskaniu dyplomu. Dotyczy absolwentów z lat 2014-2024.
Wynagrodzenie absolwentów z 2020 roku z umowy o pracę
AGH, Geofizyka (Ist.)
wykres: średnie miesięczne wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w kolejnych latach po uzyskaniu dyplomu. Dotyczy absolwentów z 2020 roku.
Względny wskaźnik zarobków absolwentów po uzyskaniu dyplomu
dla kierunku Geofizyka - AGH, studia I stopnia
| abs. 2022 | abs. 2021 | abs. 2020 | abs. 2019 | abs. 2018 | abs. 2017 | abs. 2016 | abs. 2015 | abs. 2014 |
|---|
| w I roku | 0,47 | | 0,57 | 0,56 | 0,59 | 0,63 | 0,45 | 0,44 | 0,60 |
|---|
| w II roku | 0,49 | 0,85 | 0,70 | 0,81 | 0,84 | 0,58 | 0,68 | 0,61 | 0,55 |
|---|
| w III roku | 0,66 | 0,99 | 0,84 | 0,90 | 0,99 | 0,98 | 0,93 | 0,79 | 0,70 |
|---|
| w IV roku | | 1,15 | 1,00 | 1,10 | 1,12 | 1,16 | 1,18 | 0,95 | 1,00 |
|---|
| w V roku | | | 1,14 | 1,10 | 1,32 | 1,20 | 1,43 | 1,12 | 1,16 |
|---|
Dla każdego absolwenta wyznacza się proporcję jego średnich zarobków do średnich zarobków w jego powiatach zamieszkania w okresie objętym badaniem. Wartości powyżej 1 oznaczają, że przeciętnie absolwenci zarabiają powyżej średniej w ich powiatach zamieszkania, zaś wartości poniżej 1 oznaczają wynagrodzenie poniżej średniej.
Absolwenci po studiach są zazwyczaj na początku swojej kariery zawodowej, stąd wskaźnik ten często przyjmuje wartości poniżej 1.
Względny wskaźnik zarobków w I roku po dyplomie
AGH, Geofizyka (Ist.)
wykres: względny wskaźnik zarobków absolwentów w I roku po uzyskaniu dyplomu. Dotyczy absolwentów z lat 2014-2024.
Względny wskaźnik zarobków absolwentów z 2020 roku
AGH, Geofizyka (Ist.)
wykres: względny wskaźnik zarobków absolwentów w kolejnych latach po uzyskaniu dyplomu. Dotyczy absolwentów z 2020 roku.